WTO – CON ĐƯỜNG TẤT YẾU NHƯNG …

Ngày 07 tháng 11 năm 2006, tổ chức thương mại lớn nhất thế giới WTO đã tiến hành kết nạp Việt Nam làm thành viên thứ 150 của tổ chức. Sau 30 ngày kể từ khi được Quốc hội thông qua, Việt Nam sẽ là thành viên chính thức. Do đó, có thể coi cột mốc 07/11/2006 là cột mốc đáng nhớ trong quan hệ Việt Nam – WTO.

Việc gia nhập WTO có vai trò như thế nào đối với sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam, nó thực sự mang yếu tố tích cực hay tiêu cực? Đó chính là câu hỏi lớn cho tất cả những ai quan tâm đến vấn đề này.

Trước hết WTO thể hiện rõ nét quan điểm toàn cầu hóa, một quan điểm mà những hệ quả của nó không phải lúc nào cũng tốt đẹp. Sự toàn cầu hóa đã gặp phải nhiều sự phản đối mạnh mẽ trên thế giới bởi nó góp phần làm gia tăng sự bất bình đẳng trong xã hội, gia tăng sức mạnh cho các thể lực hùng mạnh. Những cuộc biểu tình của các phong trào xã hội tại những nơi diễn ra các hội nghị của G7 như Davos, Turin là những bằng chứng rất cụ thể. Gia nhập WTO, chúng ta sẽ phải thực hiện những cam kết của mình với cộng đồng quốc tế. Nói một cách khác, chúng ta như một vận động viên bơi lội sẽ phải bơi ở đại dương chứ không trong bể bơi. Chính vì vậy, có nhiều khả năng đây là một sân chơi quá tầm với chúng ta khi mà chúng ta chỉ quen chơi với những sân chơi khu vực và châu lục. Việc hụt hơi trong cuộc chơi có thể khiến nhiều doanh nghiệp phá sản, một nền kinh tế dễ bị đặt vào tình trạng khủng hoảng. Nguy cơ là có thật nếu hệ thống các doanh nghiệp không biết liên kết, năng động hơn. Nguy cơ đó cũng là có thật nếu hệ thống bộ máy nhà nước không nhanh chóng thay đổi theo hướng minh bạch hơn, gọn nhẹ hơn và có khả năng hơn.

Mặc dù vậy, lý do nào khiến Việt Nam phải vất vả để xin gia nhập WTO trong khi gia nhập đem lại quá nhiều thách thức như vậy? Phải nói ngay rằng, trong thời đại hiện nay, sự phát triển của một nền kinh tế được đánh giá dựa vào khả năng thu hút đầu tư trong và ngoài nước cũng như sự bảo đảm ổn định cho những sự đầu tư ấy. Hiện tại WTO quy tụ 149 quốc gia thành viên, trong đó có những thành viên đóng vai trò đối tác chiến lược quan trọng của Việt Nam như EU, Bắc Mỹ, ASEAN, khối Đông Á. Chính vì vậy, trở thành thành viên WTO cho phép Việt Nam hòa nhập vào cộng đồng đông đảo, cho phép Việt Nam thoát khỏi sự cô lập – ít nhất là ở khía cạnh danh nghĩa trên trường thương mại quốc tế. Với quy mô 149 quốc gia thành viên với nhiều thành viên có vai trò quan trọng trong chiến lược của Việt Nam, việc gia nhập WTO đối với chúng ta có thể nói là yêu cầu bắt buộc. Chính vì vậy, chúng ta phải gia nhập WTO.

Gia nhập WTO không còn là mục tiêu nữa mà đã trở thành sự thật. Chúng ta vào WTO là tất yếu nhưng cũng tất yếu là chúng ta sẽ gặp rất nhiều khó khăn trên chặng đường sắp tới. Việt Nam cần một cú hích mạnh hơn, cần một sự đồi mới mạnh mẽ và toàn diện hơn từ góc độ người dân – doanh nghiệp – nhà nước.